چرا انبوهسازان نقش خود را در نوسازی تقبل نکردند؟
«با گذشت بیش از یک سال از تفاهمنامه همکاری مشترک شرکت مادرتخصصی عمران و بهسازی شهری با انبوهسازان، اما به نظر میرسد که انبوه سازان نقش مربوط به خود را تقبل نمی کنند.» این گلایه و انتقادی است که اخیرا مدیرعامل شرکت عمران و بهسازی شهری ایران از انبوه سازان کرده است.
ایزدی با تاکید بر ضرورت فعالیت و مشارکت بیشتر انبوهسازان در نوسازی بافتهای فرسوده و ناکارآمد گفته است: «با وجود ارائه بستههای تشویقی و تسهیلات متنوع از سوی دولت، عکسالعمل چندانی از سوی انبوهسازان شاهد نیستیم. متاسفانه انبوهسازان انتظار دارند که ما به آنها کار سفارش دهیم. اما باید این نکته را مدنظر قرار دهند که آنها توسعهگران صنعت ساختمان هستند و پیمانکار نیستند و باید رسالت توسعهگری را در محدوده بافتهای فرسوده ایفا کنند.»
عدم تشکیل کمیته های راهبردی
این انتقادات در حالی مطرح شده است که در مقابل، قشر انبوه سازان نیز گله هایی از مسئولان مربوطه در حوزه نوسازی بافت های فرسوده دارند. آنها با اشاره به انعقاد تفاهم نامه همکاری مشترک فی ما بین کانون سراسری انبوه سازان و شرکت مادر تخصصی عمران و بهسازی، معتقدند: «یکی از بندهای بسیار مهم و اثرگذار این تفاهم نامه، بحث راه اندازی کمیته های راهبردی ذیل ستادهای استانی و ستاد ملی است.»
به باور آنها اگرچه در بخش نوسازی بافت های فرسوده و سکونتگاه های غیررسمی و بافت های حاشیه ای، در راستای برنامه ریزی برای برگزاری جلسات ستادهای استانی و ستاد ملی بازآفرینی، تمهیداتی دیده شده است، اما مجموعه کانون انبوه سازان عضو این ستادها نیستند. به بیان دیگر، بخش خصوصی اثرگذار که قرار است در فرآیند بهسازی و نوسازی فعالیت کنند، در این ستادها جایگاهی ندارند.
در تفاهم نامه مذکور، عضویت کانون سراسری انبوه سازان در ستاد ملی بازآفرینی و به تبع آن، حضور انجمن های انبوه سازی سراسر کشور در ستادهای استانی بافت فرسوده، یکی از بندهایی است که درخصوص آن اتفاق نظر حاصل شده است.
غیبت انبوه سازان در ستادهای استانی و ملی
از همه مهمتر در این تفاهم نامه بحث راه اندازی کمیته های راهبردی ستاد ملی و ستاد استانی هم دیده شده که با این حال، فعالیت کمیته های راهبردی، بررسی مباحث و تشکیل جلسات درخصوص موانع بازسازی و نوسازی و بازآفرینی بافت ها متشکل از نماینده انبوه سازان و ادارات مرتبط با این حوزه، تا به امروز در هیچ جای کشور کمیته های راهبردی تشکیل نشده است و در ستادهای استانی از نمایندگان و در ستاد ملی از نماینده انبوه سازان دعوت نمی شود.
براساس این گزارش، انبوه سازان بر این باورند که علیرغم انتقاداتی که از آنها می شود، اما مسئله اینجاست که تکالیف مقرر شده در دل این آیین نامه هم توسط شرکت مادرتخصصی عمران و بهسازی شهری محقق نشده است. لذا می گویند: «تا زمانی که کمیته های راهبردی ستادهای استانی و ستاد ملی شروع به فعالیت نکنند، برگزاری جلساتی در این راستا اثرگذاری خود را نخواهد داشت و تشکیل کمیته های راهبردی متشکل از نمایندگان ادارات مسکن و شهرسازی، شهرداری ها، بانک ها، شورای شهر و دستگاه های موثر در تسهیل گری امور، اقدام بسیار موثری در روند نوسازی بافت های فرسوده خواهد بود.»
سیستم بانکی، فاقد چابکی لازم
از سوی دیگر، اگرچه صحبت از ارائه تسهیلات نوسازی می شود، اما شنیده ها حاکی از آن است که انبوه سازان در حوزه تسهیلات نوسازی با مشکل مواجهند و سیستم بانکی، چابکی لازم را در ارائه تسهیلات مربوطه ندارد.
بنابراین در صورت برگزاری جلسات مرتبط، امکان تعریف راهکارهای مناسبتر برای تامین منابع مالی لازم جهت اجرای پروژه های بافت فرسوده میسر خواهد بود که یکی از این راهکارها می تواند بحث تامین سرمایه در گردش و خطوط اعتباری برای این منظور باشد. چراکه منابع مالی بخش خصوصی به قدری غنی نیست که بتوانند به تنهایی و به صورت گسترده در بخش بافت فرسوده سرمایه گذاری کنند و ورود یکجانبه آنها نتیجه مطلوبی به دنبال نخواهد داشت.
حال در شرایطی که گروهی از سازندگان و انبوه سازان بر محله محور شدن بهسازی بافت های فرسوده تاکید دارند و در برخی از نقاط کشور در حال فعالیت در عرصه بافت های فرسوده هستند، اما از این موضوع انتقاد دارند که تاکنون هیچ حمایتی از آنها در جهت پیشبرد این مهم به اجرا درنیامده است.
حبس سرمایه ها، مانع از برنامه ریزی
در این میان کارشناسان مسکن نیز با اشاره به رکود حاکم بر بازار مسکن و ساخت و ساز در چند سال اخیر، این معضل را نیز عامل دیگری عنوان می کنند که منجر به حبس سرمایه های انبوه سازان و سازندگان مسکن در واحدهای ساخته شده آنها شده و موجب شده تا امکان حرکت و برنامه ریزی برای حضور در ساخت و ساز از آنها سلب شده و امکان فعالیت در عرصه احیا و نوسازی بافت های فرسوده را نداشته باشند.
حال در شرایطی که مسئولان شرکت عمران و بهسازی بر مشارکت انبوه سازان با مردم به اشکال مختلف، از طریق پسانداز خرد، تسهیلات و... جهت فراهم کردن شرایط مناسب برای حضور انبوه سازان در این عرصه به عنوان متولی بهسازی و نوسازی تاکید می کنند، به عقیده برخی صاحب نظران، در شرایط کنونی بهتر این است که در شهرهای کشور، شهرداری ها و ادارات کل راه و شهرسازی، با کمک انبوه سازان در راستای نوسازی و بهسازی بافت های فرسوده برنامه ریزی کرده و سرمایه ها و مدیریت ساخت را به سمت و سوی بافت های فرسوده شهری هدایت کنند.
بازدید:۱۶۱۱
منبع: صما