برگزاری نخستین کارگاه «حفاظت از میراث زیرآب»

 فرهاد نظری - مدیر کل ثبت آثار و حفظ و احیای میراث معنوی و طبیعی - با اشاره به برگزاری اولین کارگاه آموزشی مبانی نظری کنوانسیون حفاظت از میراث زیر آب در «بندر کنگ» گفت: این برنامه که باعلاوه بر حضور باستان‌شناسانی از استان‌های ساحلی و پژوهشکده باستان‌شناسی، سه مدرس بین‌المللی از اروپا و آمریکا نیز به آن دعوت شده‌اند و این همایش که از دو روز پیش آغاز شده، امروز به پایان می‌رسد.

او کنوانسیون «میراث فرهنگی زیر آب» را یکی از شش کنوانسیون مهم یونسکو دانست که موضوع آن به طور اختصاصی پایداری و حفاظت از میراث زیر آب است و ادامه داد: در هیچ یک از کنوانسیون‌های دیگر، میراث زیر آب مدنظر قرار نگرفته است. به همین خاطر یونسکو تصمیم گرفت که در اواخر دهه‌ی ۹۰ - در قرن گذشته - این کنوانسیون را به تصویب برساند.

مدیرکل ثبت آثار و حفظ و احیاء میراث معنوی و طبیعی افزود: با توجه به وجود سه دریای خزر، عمان و خلیج‌فارس در ایران، ما نیز به این کنوانسیون پیوسته‌ایم. از آنجایی که خلیج فارس فقط بیش از ۱۸ جزیره دارد و هرکدام ریشه‌ تمدنی بسیار عمیقی در ارتباط با ساحل، دریا و دریانوردی دارند، تصمیم گرفتیم این کنوانسیون را عملی کنیم و به همین خاطر در این سه روز، یک کارگاه آموزشی برای تبیین مبانی نظری «حفاظت از میراث زیر آب» در بندر تاریخی «کنگ» برگزار شد.

نظری در ادامه با اشاره به دلیل انتخاب شهر کُنگ برای میزبانی این کارگاه آموزشی، توضیح داد: بندر تاریخی کنگ از شهرهایی است که هنوز بسیاری از آن ویژگی‌ها و ظرفیت‌های تاریخی خود را حفظ کرده است. در این شهر همچنان چهار «لنج‌سازی» وجود دارد که لنج‌های چوبی و سنتی می‌سازند، شغلی سنتی که به دنبال آن؛ «دانش ساخت لنج» و «دانش دریانوری در خلیج‌ فارس» از میراث معنوی هستند که در فهرست آثار ناملموس یونسکو نیز ثبت شده‌اند.

او در این باره ادامه داد: بندر کنگ که دارای آثار تاریخی بسیار زیادی هم هست، هفتاد هکتار بافت تاریخی بکر و دست نخورده نیز دارد که بسیار کم دچار اغتشاش و دخل و تصرف شده‌اند. به همین دلیل، بندر تاریخی کنگ برای اجرایی شدن این کنوانسیون انتخاب شد.

حمیده چوبک - رییس پژوهشکده باستان‌شناسی - پیشتر با مهم دانستن همکاری‌های بین‌المللی در زمینه حفاظت از میراث فرهنگی زیر آب و اشاره به تجاربی که در قبرس، ترکیه‌ و ایتالیا وجود دارند، گفته بود که ما باید برای افزایش سطح آگاهی‌های‌مان در این حوزه از این تجارب استفاده کنیم.

این کارگاه آموزشی سه روزه از اول تا سوم آذرماه در بندر کنگ، از شهرهای مرکزی بندر لنگه و استان هرمزگان، با حضور میهمانی ایرانی و خارجی توسط یونسکو و معاونت میراث فرهنگی با همکاری پژوهشکده باستان‌شناسی برگزار شد. به دنبال تعریف «کنوانسیون حفاظت از میراث فرهنگی زیر آب» میراث فرهنگی زیرآب، همه‌ نشانه‌های حضور بشری که دارای ماهیت فرهنگی، تاریخی یا باستان‌شناختی نهفته در اعماق آب‌ها باشد را در بر می‌گیرد.