بی‌احتیاطی‌های كوچك حوادث بزرگ می‌آفریند

موج انفجار ساختمان كناری زندگی او را نیز گرفته است. «میلاد عچرش» پدر خانواده ای چهارنفره است. او كه نمی‌داند با كدام یك از مشكلاتش بعد از انفجاری كه در مجاورت خانه آنها رخ داده و خانه آنها را نیز ویران كرده شروع كند؛ با صدایی گرفته و بلاتكلیف بعد از مكث طولانی می‌گوید: مشكلات كه زیاد است، اما كسی نیست كه به صدای ما گوش كند.

او ادامه می‌دهد: در تاریخ 95/12/3 یك واحد آپارتمان در ساختمان كناری ما به دلیل نشت گاز بدون ‌آتش‌سوزی منفجر شد. این حادثه علاوه بر افراد آن ساختمان، زندگی ما و 11 خانواده ای راكه در آن ساختمان زندگی می‌كردند، نابود كرده است.

به نظر می‌رسد ادامه یادآوری مشكلاتی كه بارها آنها را در پیگیری هایش بازگو كرده است، برای او بسیار سخت و آزاردهنده است. با این حال می‌گوید: «همه ما آواره شده ایم و من به همراه خانواده ام در خانه خواهر خانمم زندگی می‌كنیم. زیرا از خانه ما چیزی باقی نمانده. دیوارها، درب و پنجره‌ها و تمام وسایل زندگیمان به خانه های ویلایی مجاور پرت شده اند.

از او می‌خواهم از لحظه انفجار بگوید كه با كشیدن آهی بلند شروع می‌كند: زمان انفجار بنده در محل كار بودم و پسرم تنها 5 دقیقه قبل از حادثه از خانه بیرون رفته بود. اگر خانه بود او هم با وسایل و دیوارها...

عچرش صحبت های خود را از سر می‌گیرد و می‌افزاید: همسر و دخترم در سمت دیگر خانه بودند كه آسیب جدی ندیدند اما به دلیل موج انفجار یك روز در بیمارستان بستری بودند.

او كه از عدم رسیدگی مسئولان به وضعیتشان گله مند است، می‌گوید: تاكنون كسی خسارت را تقبل نكرده است. بارها به استانداری و فرمانداری مراجعه كردیم و درخواست كردیم استاندار از محل حادثه بازدید كند و به ما در دریافت وام كم بهره برای ساخت مجدد منازلمان و یا اجاره خانه كمك كند اما تا الان جوابی نگرفته ایم.

او ادامه می‌دهد: ساختمان ما بیمه نبوده و تنها قرار است شركت گاز به دلیل كسر مبلغ بیمه در قبض‌های گاز، مبلغ 30 تا 35 میلیون تومان پرداخت می‌کند. این در حالی است كه سازمان نظام مهندسی بعد از بازدید از ساختمان آن را غیرقابل سكونت اعلام كرده است. با این حال كارشناس رسمی دادگستری مبلغ خسارت را برای هر واحد 6 میلیون تومان تعیین كرده است.

عچرش در پایان از مسئولان درخواست رسیدگی به وضعیتشان را دارد.

به منظور بررسی دلایل انفجارهای متعدد در ساختمان‌های تجاری و منازل مسكونی شهر اهواز با معاون آموزش و پیشگیری سازمان آتش نشانی اهواز به گفت‌وگو نشستیم.

«علی تراب پور» با اشاره به عمده دلایل ‌آتش‌سوزی و انفجارها به همشهری می‌گوید: دلایل انفجارها متفاوت است اما عمده دلایل آن بی احتیاطی و ناآگاهی مردم از روش استفاده از وسایل گازسوز است.

او ادامه می‌دهد: در بعضی مواقع ممكن است بر اثر شل بودن اتصالات وسایل گازسوز و عدم بازدید از كلمس‌هایی كه بر شیلنگ های گاز موجود است همچنین عدم بازبینی و رفع نواقص آنها پیش از شروع فصل سرد باعث حوادث ناگواری می‌شود.

تراب پور می‌افزاید: از عمده دلایل دیگر انفجارها فرسودگی شبكه گاز شهری است. در برخی مناطقی سیستم آنها فرسوده و لازم است همكاران شركت گاز یك نفشه جامع برای بررسی و بازبینی مجدد شبكه گاز شهری داشته باشند.

او با بیان اینكه عوامل ریز و درشت دیگری نیز در بروز حوادث این چنینی موثر هستند به برشمردن آنها می‌پردازد: «حتی عوامل كوچكی مانند تكیه دادن به پیلوت گاز، كشیدن لباس از دسته گاز، اعتماد به خاموش شدن گاز توسط پیلوت و عدم كاركرد صحیح آن بارها منجر به حوادث ناگوار و جبران ناپذیری شده است. »

تراب پور در رابطه با میزان انفجار گاز در سال های اخیر اظهار می‌كند: میزان انفجارها كمتر شده است. اما متاسفانه در اهواز خیلی از انفجارها مربوط به مخازن گاز ال پی جی و جایگاه های غیرمجاز بوده است كه تا كنون باعث حوادث مختلفی شده است. به طوری كه در سال گذشته چند مصدوم و فوتی در این جایگاه‌های غیرمجاز داشتیم.

معاون آموزش و پیشگیری آتش نشانی اهواز بیان می‌كند: به منظور جلوگیری از فعالیت این جایگاه های غیرمجاز مكاتبات و جلسات زیادی با دستگاه های مرتبط همچون اداره اماكن، شهرداری، فرمانداری و مدیر امور شهری استانداری انجام شده است.

او در رابطه با اقدامات پیشگیرانه این سازمان می‌گوید: سالانه به طور مستمر اقداماتی در زمینه آموزش نكات ایمنی به شهروندان انجام می‌شود. در این زمینه آموزش هایی در مدارس، دانشگاه‌ها، ادارات و حتی مهدكودك‌ها داده می‌شود كه این آموزش‌ها شامل آموزش های ایمنی، آتش نشانی، اصول پیشگیرانه حریق و حوادث است.

تراب پور به شهروندان توصیه می‌كند که همیشه موارد ایمنی را مدنظر داشته باشند، زیرا پیشگیری بسیار آسان تر است. چرا كه رعایت یك سری اصول ساده می‌تواند از حوادث بزرگ جلوگیری كند. به عنوان مثال در شروع فصل سرد تنها كافی است وسایل گازسوز، مسیر ورود و خروج دودكش، سالم بودن پیلوت‌ها چك و بازبینی شوند تا از خسارات بعدی جلوگیری شود.

او ادامه می‌دهد: خانم های خانه دار در زمانی كه ظرف غذایی بر اجاق گاز روشن دارند حتی برای زمان كوتاهی خانه را به قصد كار هرچند كوچك با گاز روشن ترك نكنند و به پیلوت دار بودن گاز اكتفا نكنند. همچنین همیشه در هنگام ترك از خاموش بودن وسایل گازسوز و كلید پریزهای برق مطمئن باشند.

تراب پور با اشاره به ‌آتش‌سوزی های وسایل برقی و سیم های كنتور در تابستان می‌افزاید: از عمده دلایل ‌آتش‌سوزی دیگر در شهر اهواز در تابستان مربوط به كنتورهای برق و كلید ای ام كی محافظ های كولرها است. زیرا اغلب مردم در هنگام ترك منزل كولرها را خاموش نمی‌كنند و این بار اضافی بیش از حد بر وسیله برقی باعث ‌آتش‌سوزی می‌شود.

او می‌افزاید: شهروندان در صورت مشاهده ‌آتش‌سوزی در كنتور برق با آتش نشانی تماس بگیر ضمن آنكه لازم است سریع اقدام به قطع برق كنند. بهتر است كنترهای برق نیز به طور مداوم توسط افراد متخصص بازبینی شوند. زیرا اغلب از فیوزهای نامناسب استفاده می‌كنند یا اتصالات شل هستند و در زیر كنتور از تخته‌های نامناسب استفاده می‌شود.

معاون آموزش و پیشگیری سازمان آتش نشانی اهواز در پایان می‌گوید: بهترین اقدامی كه شهروندان در زمان ‌آتش‌سوزی می‌توانند انجام دهند تماس با سامانه 125 و ترك محل حادثه تا رسیدن همكاران آتش‌نشان ماست.

در ادامه رئیس HSE (ایمنی، بهداشت و محیط‌زیست) شركت گاز خوزستان نیز  با اشاره به دلایل انفجار گاز در اهواز می‌گوید: گاز طبیعی نعمتی الهی است كه برای مصرف كنندگان ما آرامش و آسایش به همراه دارد. اما گاز دارای ظرفیت بالای خطر است كه در صورت عدم رعایت موارد ایمنی منجر به حوادث تلخ و ناگواری می‌شود.

«محمد حسن گل پیچی» ادامه می‌دهد: به همین دلیل لازم است که افراد برای استفاده از گاز طبیعی با نحوه صحیح مصرف آشنایی و خطرات آن و به كار گیری ضوابط ایمنی آن را داشته باشند.

گل پیچی می‌افزاید: حوادثی كه مصرف كنندگان گاز دچار آن می‌شوند یا گاز گرفتگی یا انفجار و ‌آتش‌سوزی است. حوادث گاز گرفتگی به دلیل سوختن ناقص گاز طبیعی و تولید گاز منواكسید كربن و كمبود اكسیژن است.  او می‌افزاید: یكی از موارد موثر در رخ دادن حادثه گازگرفتگی دودكش است كه لازم است مرتب بررسی شوند.

گل پیچی با بیان اینكه اغلب حوادث در استان انفجار و ‌آتش‌سوزی است می‌افزاید: این حوادث زمانی رخ می‌دهد كه گاز در منازل یا محیط‌ها تجاری نشت كند و به دنبال آن عامل جرقه ای باعث انفجار و ‌آتش‌سوزی می‌شود.

او با اشاره به نواقص موثر در ایجاد این نوع حوادث می‌گوید: در برخی منازل اجاق گازها بدون ترموكوبل هستند و غذا روی آن‌ها سر می‌رود و ‌آتش‌سوزی را رقم می‌زند.

رئیس HSE  شركت گاز استان با اشاره به مصادیق دیگر می‌افزاید: از عوامل مهم دیگر بدون درپوش گذاشتن شیرهای گاز بدون مصرف، عدم استفاده از بست بعد از نصب شیلنگ، زیادبودن طول شیلنگ گاز از حد استاندار كه یك متر و بیست سانتی متر است و ترك های ایجاد شده در سطح شیلنگ است كه همین نشتی‌های كوچك ظرفیت بزرگ ترین انفجارها و ‌آتش‌سوزی‌ها را دارند بنابراین لازم است جدی گرفته شوند.  او تغییرات بدون هماهنگی نظام مهندسی در منازل را نیز موثر می‌داند و می‌گوید: گاهی در منازل اشخاص بدون هماهنگی تغییراتی را در منازل انجام می‌دهند كه به روش غیراستاندارد و با استفاده از اتصالات و لوله‌های غیراستاندارد است كه ایجاد خطر می‌كند.  گل پیچی دلیل اغلب انفجارها را عدم رعایت ضوابط ایمنی در سیستم لوله كشی گاز می‌داند.

او درباره اقدامات پیشگیرانه شركت گاز می‌افزاید: هرشخصی كه مشترك شركت گاز می‌شود كتابچه ضوابط ایمنی را دریافت می‌كند و ما نكات لازم را در روز اول به مشتركان گوشزد می‌كنیم. علاو بر این دركلاس‌های آموزشی كه خارج از وظیفه سازمانی ماست در تالار شركت گاز و یا مدارس و دانشگاه‌ها به شهروندان آموزش می‌دهیم یا در رسانه‌ها اقدام به فرهنگسازی در این باره می‌كنیم.

گل پیچی در رابطه با انفجار بر اثر فرسودگی سیستم گاز شهری می‌گوید: متولی ضوابط ساختمانی اداره مسكن و شهرسازی است كه در مبحث 17 بازبینی آنها بعد از چند سال لازم است گنجانده شود.

او ادامه می‌دهد: به صورت ادواری بازبینی هایی در مناطق انجام می‌شود و تاكنون انفجاری در مناطق از سمت شركت گاز پیش نیامده است. تنها گاهی شركت آبفا بدون هماهنگی با شركت گاز اقدام به حفاری هایی كرده كه منجر به حادثه شده است.

این مقام مسئول در شركت گاز خوزستان می‌افزاید: در این رابطه با نهادهای مرتبط مكاتباتی را داشته دایم تا از این عدم هماهنگی‌ها جلوگیری شود.

گل پیچی می‌گوید: اغلب حوادث تنها با یك بی‌احتیاطی كوچك رخ داده است بنابراین ما معتقدیم حوادث مشتركان گاز قابل پیشگیری هستند و توصیه می‌كنیم موارد ایمنی را جدی بگیرند.