اگر قدرت داشتیم درب پلاسکو را تخته می‌کردیم
در پی اظهارنظر اخیر یکی از نمایندگان مجلس درباره کمبود تجهیزات ایمنی در منطقه 22 تهران، سخنگوی سازمان آتش‌نشانی تهران با بیان اینکه برای ایمن‌سازی برجهای بلند مرتبه در برابر حریق لازم است که نسبت به خودایمنی ساختمانها در برابر حریق اقدام کنیم درعین حال به بیان راهکارهای افزایش ایمنی ساختمانها پرداخت.
متن زیر حاصل گفت وگوی با جلال ملکی است که به شرح ذیل می‌آید:
آقای ملکی، اخیرا یکی ازنمایندگان مجلس،با انتقاد از ساخت بی رویه برجهای بلند مرتبه درمنطقه 22 درعین حال هشدار داده مهم‌ترین معضلی که در کمین منطقه مذکور وجود دارد آتش‌سوزی است، او تاکید کرده است که این برج ها به شکلی ساخته شده که هر آتش سوزی بحران ساز می‌شود؛ زیرا هیچ نردبان آتش‌نشانی به اندازه سازه‌های این منطقه نداریم، شما دراین‌باره چه نظری دارید؟
نباید انتظار داشت نردبانهای اطفای حریق متناسب با ارتفاع ساختمانها باشد. با این نگاه باید توقع داشت که تجهیرات آتش نشانی کشورهایی نظیردبی که دارای برجهایی مثلا صد طبقه هستند،ازنظرارتفاع نردبانها به همین ابعاد داشت که این امرازنظرمنطقی صحیح نیست.
درحادثه حریق برج لندن،علی رغم اینکه این شهر ازنظرتجهیزات آتش نشانی دردنیا دارای اسم ورسم است اما درواقع تجهیزات آتش نشانی آنها به مراتب ازما کمتربود.درحالی که آتش نشانی تهران تجهیزاتش به روز است.اما اگرما بخواهیم پیش فرض خود را براین امربگذاریم که متناسب با برج های بلند مرتبه نردبانهای اطفای حریق داشته باشیم،این امرشدنی نیست.همه جای دنیا برای رفع این مشکل به خود ایمنی ساختمانها روی می آورند واتفاقا هیچ چاره ای دیگر وجود ندارد.
دنیا به این نتیجه رسیده است برای مصونیت ساختمانها دربرابرحوادث احتمالی ناشی اززلزله لازم است که ساختمانها ایمن شود و فرهنگ خود ایمنی نیز دربین مردم نهادینه شود.تا زمانی که ساختمانها خود ایمن نشود حتی امکان مهارساختمانهای 5طبقه نیزوجود ندارد.درتمام دنیا،ساختمانهای بلند مرتبه درقبال آتش سوزی داری ضعف هستند.آتش نشان ها درهمه جای دنیا دربرابر وقوع حادثه حریق گسترده درساختمانهای بلند مرتبه نهایت کاری که می توانند انجام دهند و خیلی زرنگ باشند تمام اهتمام خود را برای کاهش آمارفوتی ها متمرکز می کنند و اولویت آنها نجات جان انسانها است.
اما به طورکلی همچنان که عرض کردم ساختمانها به سمت خود ایمنی دربرابر آتش سوزی پیش رفته اند. درواقع درنظرداشته باشید که اگرآتش نشانی بخواهند پای هربرجی یک ایستگاه آتش نشانی نصب کند ،آنوقت هرشهروندی می بایست ماهی ده میلیون بابت به شهرداری عوارض پرداخت کند،چرا که راه ا ندازی هرایستگاه آتش نشانی ،مشروط به جذب پرسنل،تهیه تجهیزات آتش نشانی و بسیاری امکانات دیگراست
خود ایمنی ساختمانها در برابر حریق دربردارنده چه مواری است؟
این امر موارد متعددی را دربرمی گیرد به عنوان مثال نمای ساختمانها می‌بایست غیرقابل اشتعال و همچنین دارای تاییدیه آتش نشانی باشد، نصب آسانسورهای ایمن و استاندارد، تجهیزات ایمنی کامل و به روز و دارای سیستم های اعلام اطفای حریق باشد، خصوصا در پارکینگ‌ها و طبقات منفی که تردد کمتراست می‌بایست در مجهز کردن ساختمان به تجهیزات استاندارد و به روز ایمنی اقدام کرد.
متاسفانه به جای خود ایمنی ساختمانها همه توقع دارند که فقط تجهیزات وایستگاه های آتش نشانی افزایش پیدا کند، همه جای دنیا به مردم برای اطفای حریق آموزش می دهند،تجهیزات خانگی آتش نشانی را افزایش می دهند و فرهنگ عمومی را ارتقا می دهند،آنوقت چنانچه حادثه آتش سوزی رخ داد، آتش نشای اقدامات تکمیلی را برای مهارآتش سوزی انجام می‌دهد.
درکشورهای پیشرفته سازمانهای ذی ربط ازمسئوولیتهای خود به بهانه اینکه آتش نشانی بارتمامی مسولیت دربرابر حوادث آتش سوزی را باید به دوش بکشد،فرارنمی کنند.آتش نشانی یک سازمان است واگربخواهد متناسب با ساخت وسازهای بلند مرتبه نسبت به افزایش عوامل اجرایی ونیز ایستگاه های خود اقدام کند این امر مستلزم صرف هزینه‌های زیادی است که اعتبارات فعلی تکافوی آن را نخواهد داد.
درکشورهای پیشرفته برای حل مشکل آتش سوزی برجهای بلند مرتبه مشخصا چه اقداماتی انجام شده است؟
در تمام دنیا هیچ نوع تجهیزات آتش نشانی جوابگوی مهارحریق برج های بلند مرتبه نیست.اما درهمه جای دنیا برای رفع این مشکل،هیچ دستگاهی مسوولیت خود را درقبال این مساله فراموش نکرده است وهیچ دستگاهی توپ را درزمین دیگری نگذاشته است وهیچ کس نمی گویید ما برج های بلند مرتبه می سازیم و فقط و فقط دستگاه آتش نشانی است که می‌بایست مسئولیت ایمنی این ساختمانها را در برابر حوادث بالقوه ناشی از آتش سوزی عهده دارشود.
برج بسازید،بلند مرتبه هم بسازید حتی بلند مرتبه تر از این هم بسازید اما به شرط اینکه مسایل مربوط به استانداردهای ایمنی را نیز درآن لحاظ کنید. بروید ببینید چند درصد ازاین ساختمانهای بلند مرتبه که چه در پایتخت و چه در اطراف آن نظیر شهر جدید پرند ساخته شده اند در قبال آتش نشانی ایمن هستند و دارای تجهیزات ایمن و به روز هستند.
سازمان مبتوع شما برای ایمن سازی ساختمانهایی که اخیرا ساخته شده چه اقداماتی انجام داده است؟
ما درتهران به خصوص در4سال اخیر به شدت روی این مساله سخت گیری می کنیم.آنقدری که حتی بسیاری ناراحت می‌شوند و می‌گویند آتش نشانی ما را اذیت می‌کند، این درحالی است که مسائل ایمنی شوخی بردار نیست. به عنوان مثال درحادثه جمهوری،آتش نشانی بالغ برسه باربه مالک این ساختمان اخطارهای مکرر درباره ایمنی آسانسور،چیدمان اجناس ونیز سیم کشی برق داده بود اما هیچ کدام رعایت نکردند و بعد از دوسال آن حادثه تلخ اتفاق افتاد.
این درحالی است که با وقوع حوادثی ازاین دست هیچ کس نمی داند که پیش ازبروز اتفاق ،آتش نشانی بارها هشدار و اخطارداده است.ما درچند سال اخیرآمار آتش سوزی ساختمانهای بیش از شش طبقه به کمتر از ده درصد کاهش پیدا کرده است. نه اینکه اتفاقی نیفتد، اتفاقا هرچه ساختمان بلندمرتبه تراست خطرات آن بیشتر است، یعنی از صد درصد آتش سوزی هایی که درتهران اتفاق می افتد حدود 90 درصد آنها درساختمان های زیر شش طبقه است. این امرناشی ازآن است که سازمان آتش نشانی ساختمانهای بالای شش طبقه را مجبور کرده ایم که به اینکه باید سیستم ایمنی تجهیزات ایمنی نصب می کنند.حداقل درچند سال اولیه که تجهیزات آتش نشانی آنها خوب کارمی کند ،آمار حوادث کاهش پیدا می‌کند. این نشان می دهد که اقدامات عملیاتی برای خود ایمن کردن ساختمانها در برابر حریق جوابگو است. مثلا یکی از معضلاتی که ما با آن مواجه هستیم مربوط به ساختمانهایی است که پیش از این تاریخ ساخته شده‌اند.
هرچقدر که ما به مالکان این ساختمانها نیز هشدارمی‌دهیم که با سازمان ما همکاری کنند، اما کسی گوشش بدهکارنیست. این درحالی است که سازمان نهایت انعطاف و همکاری خود را انجام می دهد.ولی مالکان این واحدها همکاری نمی‌کنند مثلا در یک مجتمع 50 واحدی ،40 واحد موافقت می کنند اما ده واحد دیگرموافقت نمی‌کنند،آنوقت وقتی مشکلی پیش می‌آید کسی نمی داند که آتش نشانی این مسایل را عنوان کرده است.
بعد ازحادثه پلاسکو،برای جلوگیری ازتکراراین حادثه برای ساختمان های ناایمن چه اقداماتی صورت گرفته است؟
ما ساختمانها را شناسایی کرده ایم ازقبل هم شناسایی کرده بودیم .من دراین مورد جواب شفافی نداریم شما دراین مورد باید بروید سراغ سازمانهایی نظیر شورای شهر وشهرداری تا مشخص شود که این ارگانها دراین زمینه چه اقداماتی انجام داده اند.آتش نشانی فقط اجراء کننده است.باید قوانینی تصویب شود که آتش نشانی نیز آن را اجرایی کند.
متاسفانه آتش نشانی در ایران ضابط قضایی نیست.این درحالی است که دربسیاری از کشورهای دنیا،سازمان آتش نشانی مثل پلیس است وآنقدر قدرتمند است که وقتی مشاهده کند که درساختمانهایی نسبت به رعایت مسایل ایمنی حریق سهل انگاری شده است فورا می تواند ساختمان را پلمپ و یا نسبت به جریمه آن اقدام کند.اما درایران چنین رویه ای حاکم نیست وبسیاری چون می دانند که سازمان ایمنی فاقد چنین قدرتی است،به راحتی مسائل ایمنی را نادیده می گیرند،مطمین باشید که اگراین سازمان دارای قدرت بود دربرابرحادثه پلاسکو هرگزسکوت نمی کرد وبعد ازبی توجهی به اخطارهای سازمان،نسبت به پلمپ آن اقدام ودرب آن را تخته می کرد.دراین مورد حتما باید به شهرداری و شورای شهرو اتحادیه و صنوف باید مراجعه کرد واین سازمانها را دربرابراین سوال قرارداد چرا ساختمانهایی که ازسوی سازمان آتش نشانی اخطارایمنی گرفته اند نسبت به ایمن سازی آنها اقدام نمی شود و چرا اقدام اجباری برای رفع آن صورت نمی گیرد.
همه بله را می گیرند و زبانی می گویند که حتما ساختمان را ایمن می کنند و بعد هم آن را گوشه ای می گذارند که خاک بخورد چرا که می دانند سازمان ما فاقد قدرت اجرایی برای برخورد است.بنابراین سازمانهای مذکورمی بایست وارد عمل شوند وقوانینی راباید تصویب کنند که سازمان آتش نشانی نیز درکشور ما نیز ازقدرت لازم برای پلمپ یا جریمه کردن ساختمان هایی که نسبت به ایمن سازی ساختمان دربرابرحریق اهمال می کنند برخوردارشوند.
برای بازدید ازسازمان وتشکلات دولتی چگونه وارد عمل می شوید؟ آیا این سازمانها با شما همکاری می کنند؟
ما الان می خواهیم یک اداره دولتی را هم ازمنظرایمن بودن دربرابرحریق بررسی کنیم با مانع مواجه میشویم،می گویند آقا اینجا اداره فلان است!خب باشد ،اینجا درساعات اداری هزاران شهروند می آیند ومی روند وباید ازاستانداردهای لازم ایمنی برخوردارباشد.مگرما ازخارج آمده ایم،مگرما اجنبی هستیم ،مگرمامی خواهیم آبررویزی کنیم؟
چون خودشان نمی خواهند مسایل ایمنی را رعایت کنند به بهانه های مختلف مانع از ورود ما برای ارزیابی وچکاب ساختمانها می شوند.این درحالی است که دردنیا قوانین سخت گیرانه ای دراین باره وجود دارد وهیچ سازمانی نمی تواند مانع از بازدیدهای آتش نشانی شود چرا که اگرکسی سد راه مانع آتش نشانی شود مسوولیت حریق با اوست.ولی اینجا اینطور نیست و وقتی ما می گوییم که کارشناسان ما به صورت رایگان بازدید میکنند،آنها مقاومت می کنند.درحالی که این بازدیدها جزء وظایف آتش نشانی نیست چراکه این سازمان ،سازمانی اجرایی وعلمیاتی است .اما با این وجود ما سالهاست که دراین زمینه پیش قدم شده ایم و کارشناسان خود را برای بررسی اعزام می کنیم اما همکاری لازم با ما صورت نمی گیرد.
الان یکی از مشکلات ما این است که سازمانهای نهادی وارگانهای تشکیلاتی ما را تحویل نمی گیرند ،آنوقت ما انتظار داریم که مردم ما را تحویل بگیرند.بحث دیگر ساختمان هایی که درچند سال اخیر تاییدیه های آتش نشانی را اخذ کرده اند به خاطر نبود فرهنگ ایمنی ،از ضعیف ترین سیستم ها برای نصب تجهیزات استفاده می کنند و یا کارهایی می کنند که حتی سر پرسنل ما راهم کلاه می گذارند، این درحالی است که با گذشت چند سال ازنصب این سیستمها،آن نیاز به چکاب وبازنگری دارد و سال به سال باید چک شوند،کسی نمی آید چک کند،این کارهایی است که مردم باید خودشان باید دقت کنند.
سازمان آتش نشانی برای رفع این معضل چه اقداماتی می تواند انجام دهد؟
برای رفع این مشکل سازمان آتش نشانی نمی تواند تک تک ساختمانها را مورد سرکشی قراردهد چرا که این مهم وظیفه این سازمان نیست،و برای رفع این معضل می بایست فرهنگ سازی های لازم صورت بگیرد.
بازدید:۷۴۰
منبع: صما
لینک کپی شد
